Trầm cảm hiện sinh (Existential Depression) là gì?
Trầm cảm hiện sinh là một dạng trầm cảm bắt nguồn từ sự tuyệt vọng, nỗi sợ hãi hoặc sự không chắc chắn về những vấn đề hiện sinh mà con người phải đối diện trong cuộc sống.
Những người bị trầm cảm hiện sinh thường gặp khó khăn trong việc tìm ra ý nghĩa cho cuộc sống và cho chính sự tồn tại của bản thân.
Kết quả là họ có thể thiếu động lực trong sinh hoạt hằng ngày, thường xuyên ám ảnh về cái chết, trở nên dửng dưng trước tình trạng “không thể sửa chữa” của thế giới, và né tránh kết nối với người khác.
Dấu hiệu của trầm cảm hiện sinh
Trầm cảm hiện sinh có nhiều điểm tương đồng với các dạng trầm cảm khác, chẳng hạn như cảm thấy buồn bã hoặc không còn hứng thú với những điều từng yêu thích.
Những triệu chứng đặc thù của trầm cảm hiện sinh có thể bao gồm suy nghĩ nhiều về cái chết và ý nghĩa cuộc đời, hay thường xuyên nhìn lại cuộc sống của mình. Điều quan trọng là đối với người mắc trầm cảm hiện sinh, những suy nghĩ này không hề thoải mái mà thường gây khó chịu, căng thẳng.
🔸 Những suy nghĩ, câu hỏi người bị trầm cảm hiện sinh thường có:
▪️ Ý nghĩa của cuộc sống là gì? Cuộc đời tôi có mục đích không? Tôi có thể tạo ra dấu ấn nào cho thế giới không?
▪️ Tại sao có đau khổ? Tại sao con người phải chết?
▪️ Tại sao kẻ xấu không bị trừng phạt? Tại sao người tốt lại phải chịu đớn đau? Liệu có hệ quả nghiệp báo cho hành động của tôi không?
Ai dễ trải qua trầm cảm hiện sinh?
Một số người có thể dễ bị trầm cảm hiện sinh hơn những người khác. Ví dụ, những người đặt kỳ vọng quá cao – đặc biệt là những mục tiêu không thực tế hoặc khó đạt được – có thể thường xuyên chịu đựng trầm cảm hiện sinh với mức độ nghiêm trọng hơn.
Ngoài ra, có những bằng chứng cho thấy những người có trí thông minh cao hơn cũng dễ đối diện với lo âu và trầm cảm hiện sinh hơn so với người khác.
🔸 Một số trải nghiệm trong cuộc sống cũng có thể kích hoạt trầm cảm hiện sinh, chẳng hạn như:
▪️ Các sự kiện căng thẳng lớn: Những biến cố gây đảo lộn có thể tác động mạnh đến cuộc đời bạn. Ví dụ, bệnh nhân ung thư có thể bắt đầu đặt câu hỏi về ý nghĩa cuộc sống khi họ nhận ra cái chết có thể xảy đến trong thời gian tới.
▪️ Sự bất mãn trong công việc: Nghiên cứu đã chỉ ra mối liên hệ giữa sự hài lòng trong công việc và sức khỏe tinh thần. Nếu bạn không hài lòng với công việc, bạn có thể có sức khỏe tâm lý kém hơn và bắt đầu hoài nghi về ý nghĩa hay mục đích công việc mình đang làm.
▪️ Thiếu các mối quan hệ có ý nghĩa: Khoa học cho thấy có mối liên kết mạnh mẽ giữa các mối quan hệ xã hội lành mạnh và sức khỏe thể chất, tinh thần cũng như sự hạnh phúc của chúng ta.
Cách đối phó với trầm cảm hiện sinh
Cũng như bất kỳ khi nào con người gặp khó khăn về cảm xúc, việc tìm đến người khác để chia sẻ hoặc trò chuyện với một chuyên gia tư vấn có thể mang lại nhiều lợi ích. Điều này giúp bạn tìm ra những góc nhìn mới và làm giảm bớt các cảm giác, suy nghĩ tiêu cực liên quan đến ý nghĩa cuộc sống.